Diş protezi (hareketli protez)

Protez türleri

• Tam protez — bir çenedeki tüm dişlerin yerini alır. Üst protez damağı örter ve vakumla tutunur; alt protez daha dar bir kret üzerinde durur ve daha fazla hareket eder.
• Bölümlü (parsiyel) protez — kalan dişleriniz arasındaki boşlukları doldurur ve küçük kroşelerle tutunur. Kaidesi akrilik, ince bir metal iskelet (krom-kobalt) veya esnek bir plastik olabilir.
• İmmediat protez — dişlerin çekildiği gün takılır, böylece dişsiz kalmazsınız. Sonraki 3–6 ayda diş etleri çekildikçe beslenmesi veya yenilenmesi gerekir.
• İmplant üstü hareketli protez — 2–4 implanta küresel, tutucu başlıklı veya bar bağlantılarla oturan protezdir. Temizlemek için yine çıkarırsınız.

Kimlere uygundur?

Hareketli protez; dişlerinin çoğu veya tamamı eksik olan, cerrahi istemeyen kişilere, tıbbi nedenlerle implant cerrahisi yapılamayan hastalara ve implantlar iyileşirken dişe ihtiyaç duyanlara uygundur. Alt tam protez, tutunacak alanı az olduğu için alışılması çoğu zaman en zor protezdir; iki implant bu durumda belirgin fark yaratır.

Bölümlü protez yapılmadan önce kalan dişlerdeki çürükler ve diş eti hastalığı tedavi edilir, çünkü kroşeler bu dişlere tutunur. Hiç çıkmayan sabit dişler istiyorsanız köprüler, implantlar veya sabit tam çene köprüsü değerlendirilebilir.

Alternatifler: implant üstü protez veya All-on-4

Alt çenede iki implant üzerinde protez, iyi araştırılmış bir standarttır; üst çenede genellikle dört implant gerekir. Sabit bir All-on-4 köprü vidayla sabitlenir ve doğal dişlere daha yakın çiğneme sağlar, ancak 4–6 implant için yeterli kemik gerektirir. Bu seçenekler muayene ve gerekirse 3D tomografi sonrasında sizinle birlikte karşılaştırılır.

Yapım aşamaları

Klasik tam veya bölümlü protez

1. Muayene, röntgen ve ilk ölçüler.
2. Hassas ölçüler ve çenelerinizin birbirine nasıl kapandığının kaydı.
3. Prova: dişler mum üzerine dizilir; protez tamamlanmadan önce şekli, rengi ve kapanışı birlikte kontrol edilir.
4. Tamamlanan protezin takılması.
5. Vuruk (yara) bölgeleri için bir veya birkaç ayar seansı.

Bu adımlar arasında laboratuvar çalışması gerektiği için seanslar birkaç haftaya yayılır. Önce diş çekimi gerekiyorsa ya immediat protez takılır ya da diş etlerinin iyileşmesi beklenir; hangisinin uygulanacağı ve ne kadar süreceği tedavi planınızda belirtilir.

İmplant üstü hareketli protez

Cerrahi aşamada implantlar lokal anestezi altında yerleştirilir. İmplantlar 3–6 ay iyileşir; bu sürede implantlara baskı yapmayacak şekilde ayarlanmış bir protez kullanırsınız. Protetik aşamada bağlantı parçaları takılır ve protez tamamlanır veya mevcut protez uyarlanır.

Yeni proteze alışma

• İlk günlerde tükürük artabilir ve özellikle “s” ve “f” sesleri içeren bazı kelimeler farklı çıkabilir. Sesli kitap okumak yardımcı olur.
• Küçük parçalar hâlinde kesilmiş yumuşak yiyeceklerle başlayın ve aynı anda iki tarafla çiğneyin.
• İlk haftalarda vuruklar sık görülür. Protezi kendiniz düzeltmeye çalışmayın; diş hekiminiz birkaç dakikada ayarlayabilir.
• Çoğu kişi birkaç hafta içinde rahat eder; alt tam proteze alışmak çoğu zaman daha uzun sürer.

Günlük bakım ve besleme (rebazaj)

• Protezi her gün çıkarın ve yumuşak bir fırça ile protez temizleyici veya hafif bir sabunla fırçalayın. Normal diş macunu aşındırıcıdır ve protezi çizer.
• Düşerse kırılmaması için protezi bir havlu veya su dolu bir lavabo üzerinde temizleyin.
• Hekiminiz aksini önermedikçe geceleri protezi çıkarın ve suda veya temizleme solüsyonunda saklayın.
• Kaideyi deforme edebileceği için asla sıcak su kullanmayın.
• Diş etlerinizi, dilinizi ve varsa kalan dişlerinizi, implant üstü protezde ise implant bağlantılarını da fırçalayın.

Besleme (rebazaj)

Diş etleri ve kemik zamanla şekil değiştirdiği için protez giderek gevşer. Besleme işleminde protezin doku yüzeyine yeni kaide malzemesi eklenir; birçok kişide birkaç yılda bir, diş çekiminden sonra ise genellikle 3–6 ay içinde gerekir. İmplant üstü protezlerde bağlantıların plastik parçaları aşınır ve protez gevşek gelmeye başladığında değiştirilir. Bir protez genellikle yaklaşık 5–10 yıl kullanılır.

Riskler ve olası yan etkiler

• Özellikle ilk haftalarda veya uyum gevşediğinde vuruklar ve ağız yaraları.
• Protezin altındaki diş etinde mantar enfeksiyonu; protez geceleri takılı kalıyorsa veya iyi temizlenmiyorsa daha olasıdır.
• Klasik protezin altında çene kemiği erimeye devam eder; bu nedenle protez yıllar içinde gevşer.
• Çiğneme kuvveti doğal dişlere göre daha düşüktür; damağı örten üst protez yiyeceklerin tadını algılamayı değiştirebilir.
• Bölümlü protezin kroşeleri plak tutar; yetersiz temizlik, protezi taşıyan dişlerde çürüğe ve diş eti hastalığına yol açabilir.
• İmplant üstü protezlerde implant cerrahisinin riskleri de söz konusudur ve bağlantıların düzenli bakımı gerekir.

Muayene ve randevu için kliniğimize telefonla veya WhatsApp üzerinden ulaşabilirsiniz.